Cafodd Trevelin ei gydnabod gan Sefydliad Twristiaeth y Byd yn un o Best Tourism Villages y byd — a does dim syndod: mewn tref o lai na deng mil o drigolion mae cyfoeth rhyfeddol o fyd natur, diwylliant Cymreig a blasau Patagonia. Dyma ganllaw i’r hyn sydd i’w wneud yn ôl adeg y flwyddyn.
🌷 Tymor y tiwlipau (Hydref a Thachwedd)
Clasur Trevelin: yn y gwanwyn mae’r fferm diwlipau yn agor ei gatiau ac mae’r rhesi lliwgar yn ymestyn yn erbyn eira’r Andes. Dyma un o olygfeydd mwyaf adnabyddus Patagonia, ac mae’n denu mwy o ymwelwyr o bedwar ban byd bob blwyddyn. Mae’n werth archebu llety ymlaen llaw gan fod y dref yn llenwi’n gyflym. Pan fydd y tywydd yn caniatáu, mae teithiau mewn balŵn aer poeth ar gael hefyd.
🫖 Te Cymreig a diwylliant
Cymraeg yw enw Trevelin, wrth gwrs — “tref y felin” — ac mae etifeddiaeth y gwladfawyr yn fyw o hyd: tai te yn gweini cacennau a the yn y dull traddodiadol, capeli dros ganrif oed, yr Eisteddfod a hyd yn oed dosbarthiadau Cymraeg. Peidiwch â gadael heb flasu’r deisen ddu enwog.
🎣 Pysgota â phluen
Mae’r Río Grande (Futaleufú) ac afonydd a llynnoedd yr ardal yn gyrchfan pysgota â phluen o fri rhyngwladol. Mae’r tymor yn rhedeg o fis Tachwedd tan fis Mai, ac mae tywyswyr lleol trwyddedig yn cynnig teithiau rhydio ac arnofio. Mae Trevelin hefyd yn cynnal cynulliadau pysgota sy’n denu pysgotwyr o bob rhan o’r Ariannin a thu hwnt.
🚣 Rafftio ac antur
Ryw 40 km i ffwrdd, mae Corcovado yn cynnig rafftio ar un o afonydd harddaf yr Andes. Yn nes at y dref mae teithiau ar gefn ceffyl — gan gynnwys marchogaeth ceffylau Ffrisaidd urddasol — mordeithiau catamarán, caiacio a chylchdeithiau twristiaeth wledig dan ofal cynhyrchwyr lleol.
🍷 Llwybr gwin mwyaf deheuol y byd
Yn 2019 cafodd yr ardal ei chydnabod gan Sefydliad Gwinyddiaeth Cenedlaethol yr Ariannin fel Dynodiad Daearyddol cyntaf Chubut. Mae dros ddwsin o winllannoedd ac mae modd ymweld â sawl gwindy — Contra Corriente, Nant y Fall, Casa Yagüe ac Entre Senderos — sy’n cynhyrchu gwinoedd hinsawdd oer fel Pinot Noir, Chardonnay, Riesling a Gewürztraminer, yn ogystal â gwinoedd byrlymus.
🍄 Hydref y madarch a’r cynhaeaf grawnwin
Yn yr hydref mae’r dyffryn yn troi’n donnau o ocr: dyma adeg Vendimia Otoñal Dyffryn Trevelin (cynhaeaf grawnwin yr hydref — digwyddiad unigryw o’i fath) a’r teithiau madarcha i ddarganfod ffyngau’r goedwig Andeaidd, yn enwedig o gwmpas Sierra Colorada.
❄️ Y gaeaf
Dan eira, mae Sierra Colorada (17 km i ffwrdd) yn troi’n faes chwarae eira a gweithgareddau awyr agored, a hanner awr i ffwrdd mae La Hoya (Esquel), un o ganolfannau sgïo eira powdr gorau De America. Mae’r gaeaf hefyd yn berffaith ar gyfer te Cymreig wrth y tân a bwyd cadarn y mynyddoedd.
🎉 Digwyddiadau’r flwyddyn
- Gŵyl Flws Ryngwladol (Chwefror): cerddorion o’r radd flaenaf ar lwyfan wrth droed yr Andes.
- Pen-blwydd Trevelin a dathliadau’r dreftadaeth Gymreig.
- ExpoFeria a Gŵyl y Cynnyrch (Mawrth/Ebrill): cynhyrchwyr, crefftwyr a bwyd lleol.
- Y cynhaeaf grawnwin (Ebrill): vendimia fwyaf deheuol y byd.
- Tymor y tiwlipau (Hydref/Tachwedd).
Chwilio am deithiau cerdded a llwybrau? Ewch i’r adran Cerdded. Llefydd i ymweld â nhw? Maen nhw yn Llefydd.